حل مشکل نبودن صاحب سند خودرو؛ چه باید کرد؟

در بسیاری از معاملات خودرو، خریدار هنگام انتقال سند با این مشکل روبه‌رو می‌شود که به صاحب سند خودرو دسترسی ندارد. این موضوع ممکن است به دلایلی مانند فوت مالک، تغییر آدرس یا شماره تماس، مفقود شدن صاحب سند یا حتی قدیمی بودن خودرو اتفاق بیفتد.
در چنین شرایطی، تنها راه قانونی و مطمئن، اقدام از طریق مراجع قضایی است.

اگر امکان ارتباط با صاحب سند خودرو وجود نداشته باشد، باید با تنظیم دادخواست الزام به تنظیم سند رسمی خودرو به دادگاه مراجعه کنید. پس از رسیدگی، قاضی با بررسی مدارک و احراز مالکیت شما و مالکین قبلی، حکم انتقال سند را صادر می‌کند و با این حکم می‌توانید سند خودرو را به نام خود منتقل کنید.

نکته بسیار مهم:
متن دادخواست باید دقیقاً مطابق شرایط معامله و زنجیره خریدوفروش خودرو تنظیم شود. کوچک‌ترین اشتباه در تنظیم دادخواست می‌تواند برای مالک فعلی یا حتی مالکین قبلی، مشکلات حقوقی ایجاد کند. به همین دلیل، تنظیم دادخواست توسط وکیل متخصص به‌شدت توصیه می‌شود.

نرخ جریمه‌های رانندگی + جدول کامل تخلفات و نمره منفی

مدارک لازم برای حل مشکل نبودن صاحب سند ماشین

در زمان تنظیم دادخواست، لازم است دلیل نبودن صاحب سند خودرو به‌طور شفاف در متن دادخواست ذکر شود. همچنین مدارک زیر باید به دادگاه ارائه گردد:

  • فتوکپی مصدق مبایعه‌نامه
    (در صورتی که خودرو به چند نفر فروخته شده باشد، ارائه مبایعه‌نامه تمامی خریداران الزامی است)
  • فتوکپی برگ سبز خودرو
  • پرونده ثبتی خودرو
  • عنداللزوم تحقیق و معاینه محلی
  • عنداللزوم جلب نظر کارشناس رسمی دادگستری

پس از ارائه این مدارک و صدور رأی دادگاه، مشکل نبودن صاحب سند خودرو برطرف می‌شود و می‌توانید با حکم قضایی، مراحل قانونی انتقال سند را انجام دهید.

حل مشکل مشخص نبودن صاحب سند خودرو

مشخص نبودن صاحب سند خودرو، علاوه‌بر انتقال سند، می‌تواند در مواردی مانند فروش مجدد خودرو یا تقسیم ارث و میراث نیز دردسرساز شود. برخی افراد تنها به دریافت برگ سبز خودرو بسنده می‌کنند و برای انتقال سند رسمی اقدامی انجام نمی‌دهند، اما در معاملات بعدی، این موضوع به یک مانع جدی تبدیل می‌شود.

در شرایطی که:

  • صاحب اولیه خودرو فوت کرده باشد
  • مالک اصلی مفقود شده باشد
  • سند محضری خودرو در دسترس نباشد
  • خودرو بسیار قدیمی باشد

می‌توان با تنظیم دادخواست تنظیم سند رسمی خودرو (با متنی متفاوت از حالت قبل)، بدون نیاز به حضور صاحب سند اولیه، انتقال سند را انجام داد.

در این حالت، تمام افرادی که خودرو را از ابتدا تاکنون به‌صورت قراردادی و بر اساس برگ سبز خریداری کرده‌اند، باید مدارک و مبایعه‌نامه‌های خود را ارائه دهند تا دادگاه بتواند زنجیره مالکیت را تأیید کند.
اگرچه دریافت حکم انتقال سند در این شرایط کمی پیچیده‌تر است، اما با کمک یک وکیل باتجربه، این مسیر قابل انجام خواهد بود.

بیشتر بخوانید : 

تعویض رنگ خودرو؛ شرایط قانونی، مراحل و مجوز تغییر رنگ ماشین


مفقود شدن سند محضری خودرو؛ راه‌حل چیست؟

یکی دیگر از مشکلات رایج هنگام انتقال سند، گم شدن سند محضری خودرو است. در حالت عادی، تنها فردی که می‌تواند برای دریافت سند المثنی اقدام کند، مالک اولیه خودرو است.

اما اگر به صاحب سند دسترسی نداشته باشید، باید با در دست داشتن مبایعه‌نامه و سایر مدارک، دادخواست الزام به تنظیم سند رسمی خودرو را به دادگاه ارائه دهید. این وضعیت نسبت به موارد قبلی پیچیدگی حقوقی بیشتری دارد و معمولاً پیگیری آن بدون کمک وکیل دشوار است.

به همین دلیل توصیه می‌شود:

  • پیش از هر اقدامی با یک وکیل مشورت کنید
  • تنظیم دادخواست و پیگیری مراحل قضایی را به وکیل بسپارید

شرایط فروش خودرو بدون سند کمپانی

به‌طور معمول، از جمله مدارک موردنیاز برای فروش و انتقال خودرو، سند کمپانی (سند کارخانه) و برگ سبز خودرو است. با این حال، در سال‌های اخیر و با رسمی شناخته شدن برگ سبز خودرو، در بسیاری از موارد تعویض پلاک بدون سند کمپانی نیز انجام می‌شود.

در عمل، رویه مراکز تعویض پلاک یکسان نیست؛
برخی از این مراکز، مشاهده سند قطعی قبلی خودرو را الزامی می‌دانند، اما بسیاری دیگر صرفاً با برگ سبز به نام فروشنده، فرآیند تعویض پلاک را انجام می‌دهند. با وجود این تفاوت رویه، سند کمپانی همچنان در فهرست مدارک موردنیاز تعویض پلاک قرار دارد و مأموران می‌توانند در صورت لزوم، آن را از فروشنده یا خریدار مطالبه کنند.

نکته مهم این است که در صورت عدم امکان حضور فروشنده یا مالک خودرو، می‌توان با وکالت‌نامه تعویض پلاک به مراکز پلاک‌گذاری مراجعه کرد و مراحل تعویض پلاک خودرو را انجام داد.

گارانتی ایران خودرو چیست و چه تفاوتی با کارت طلایی دارد؟

عواقب فروش خودرو بدون سند کمپانی

سند کمپانی اطلاعات مهمی درباره خودرو در خود دارد؛ از جمله:

  • مشخصات کامل خودرو
  • مشخصات اولین خریدار
  • نحوه فروش خودرو (نقدی، اقساطی یا لیزینگی)
  • وضعیت رهن بودن خودرو نزد سازمان یا نهاد خاص

به همین دلیل، مشاهده سند کمپانی هنگام خرید و فروش خودرو، می‌تواند از بروز بسیاری از مشکلات حقوقی در آینده جلوگیری کند.

زمانی که خودرو بدون سند کمپانی فروخته می‌شود یا سند کمپانی مفقود شده باشد، ممکن است خریدار بعدی در زمان معامله، درخواست ارائه این سند را مطرح کند. در چنین شرایطی، دریافت سند المثنی می‌تواند فرآیندی زمان‌بر و دردسرساز باشد.

نکته مهم‌تر این‌که اگر سند جدیدی توسط کمپانی صادر شود، این سند به نام آخرین فردی صادر خواهد شد که خودرو به نام او در دفترخانه ثبت شده است. در نتیجه، تغییر نام سند به نام مالک فعلی و سپس انتقال آن به خریدار بعدی، ممکن است نیازمند مراجعه به دادگاه و ارائه مدارک اثبات مالکیت خودرو باشد.

گم شدن سند کمپانی خودرو و نحوه دریافت سند المثنی

فروش خودرو بدون سند کمپانی یا حتی تعویض پلاک بدون این سند، در بسیاری از موارد امکان‌پذیر است؛ اما اگر خریدار قصد داشته باشد سند قطعی خودرو را در دفترخانه به نام خود ثبت کند، وجود سند کمپانی ضروری خواهد بود.

در صورت مفقود شدن سند کمپانی خودرو، می‌توان برای دریافت سند کارخانه المثنی اقدام کرد. مراحل این کار به‌طور خلاصه به شرح زیر است:

1. جستجوی سند در سامانه پست

در قدم اول، بهتر است به سامانه مدارک پیداشده سازمان پست به نشانی
postyafteh.post.ir
مراجعه کرده و سند خودرو را جستجو کنید. در بسیاری از موارد، مدارک گمشده به دفاتر پست یا پلیس تحویل داده می‌شوند.

2. آگهی مفقودی سند کمپانی

در صورت پیدا نشدن سند، باید در یکی از روزنامه‌های کثیرالانتشار سراسری، آگهی مفقودی سند کمپانی و ابطال آن را منتشر کنید.

3. مراجعه به شرکت خودروساز

پس از گذشت حداقل ۱۰ روز از انتشار آگهی، با در دست داشتن مدارک زیر به واحد اداری شرکت خودروساز مربوطه مراجعه کنید:

  • برگ سبز خودرو
  • کارت خودرو
  • مدارک هویتی مالک
  • نسخه‌ای از روزنامه حاوی آگهی مفقودی سند

4. کارشناسی خودرو و صدور سند المثنی

پس از بررسی مدارک، از شما خواسته می‌شود خودرو را برای کارشناسی به نمایندگی یا دفتر اصلی شرکت خودروساز ارائه دهید. در صورت تأیید، دستور صدور سند کمپانی المثنی صادر خواهد شد.

تفاوت سند کمپانی با برگ سبز خودرو

سند کمپانی و برگ سبز خودرو هر دو جزو مدارک مهم در فرآیند خرید و فروش خودرو هستند، اما کاربرد و ماهیت متفاوتی دارند.

سند کمپانی (سند کارخانه):

  • توسط شرکت سازنده یا واردکننده صادر می‌شود
  • شامل مشخصات کامل خودرو و نام اولین خریدار است
  • وضعیت فروش خودرو (نقدی، اقساطی، لیزینگی) را مشخص می‌کند
  • نشان می‌دهد خودرو در رهن بانک یا سازمان خاصی هست یا خیر
  • غیرقابل تغییر است و فقط یک‌بار صادر می‌شود

در مقابل، برگ سبز خودرو:

  • توسط پلیس راهور صادر می‌شود
  • مالک فعلی و صاحب پلاک خودرو را مشخص می‌کند
  • مبنای قانونی مالکیت خودرو در زمان تعویض پلاک است
  • امروزه به عنوان سند قطعی خودرو شناخته می‌شود

به دلیل اینکه پلاک خودرو به نام مالک صادر می‌شود و تعویض پلاک نشان‌دهنده انتقال قطعی مالکیت است، برگ سبز جایگاه حقوقی بسیار مهم‌تری نسبت به گذشته پیدا کرده است.

هرچند طی سال‌های اخیر میان پلیس راهور و کانون سردفتران اختلاف‌نظرهایی درباره سندیت خودرو وجود داشت، اما در نهایت برگ سبز به عنوان سند رسمی و قانونی مالکیت خودرو پذیرفته شد و بسیاری از افراد دیگر نیازی به تنظیم سند قطعی در دفترخانه نمی‌بینند.

با این وجود، هنگام خرید خودرو توصیه می‌شود حتماً سند کمپانی خودرو را مشاهده کنید؛ چراکه از طریق آن می‌توان متوجه شد خودرو:

  • در رهن بانک یا شرکت خاصی نیست
  • بدهی یا اقساط تسویه‌نشده ندارد
  • از نظر حقوقی مشکلی برای انتقال مالکیت ایجاد نمی‌کند

پلاک گذر موقت خودرو چیست؟ شرایط، مدارک، هزینه و قوانین تردد

جمع‌بندی مقاله نبودن صاحب سند خودرو برای انتقال سند

نبودن صاحب سند خودرو یا مفقود شدن سند می‌تواند انتقال مالکیت خودرو را با مشکل روبه‌رو کند و حتی خریدار را درگیر مشکلات حقوقی و مالی کند. بهترین راهکار در چنین شرایطی، مراجعه به دادگاه و ارائه دادخواست الزام به تنظیم سند رسمی است. با تنظیم دقیق دادخواست و ارائه مدارک معتبر مانند مبایعه‌نامه، برگ سبز خودرو و مدارک هویتی، قاضی می‌تواند مالکیت خودرو را تأیید و اجازه انتقال سند را صادر کند. همچنین مشورت با یک وکیل مجرب می‌تواند فرآیند را سریع‌تر و مطمئن‌تر کند. در نهایت، رعایت این نکات، خریدار را از مشکلات حقوقی و اختلافات با مالکان قبلی محافظت می‌کند و اطمینان می‌دهد که خودرو به نام شخص درست منتقل شده است.

سوالات متداول: در صورت نبودن صاحب سند خودرو برای انتقال سند چکار کنیم؟

1. مراحل انتقال سند خودرو وقتی صاحب سند فوت شده

اگر مالک خودرو فوت کرده باشد، برای انتقال سند باید به دادگاه مراجعه کنید و دادخواست الزام به تنظیم سند رسمی ارائه دهید. پس از بررسی مدارک و تایید مالکیت شما، قاضی دستور انتقال سند را صادر می‌کند. در این فرآیند ارائه مبایعه‌نامه، برگ سبز و مدارک هویتی الزامی است.

2. قانون خسارت تاخیر انتقال سند خودرو

در صورتی که فروشنده خودرو از انتقال سند امتناع کند، خریدار می‌تواند مطالبه خسارت تاخیر انتقال سند کند. طبق قانون، تاخیر در انتقال سند می‌تواند موجب پرداخت جریمه یا هزینه‌های قانونی به نفع خریدار شود.

3. شکایت از فروشنده خودرو به دلیل سند نزدن

اگر فروشنده خودرو سند را به نام خریدار منتقل نکند، می‌توان از طریق دادگاه حقوقی یا شورای حل اختلاف شکایت کرد و درخواست الزام فروشنده به تنظیم سند رسمی را ارائه داد. این شکایت شامل ارائه مدارک مالکیت و قرارداد خرید خودرو است.

4. عواقب سند نزدن خودرو برای فروشنده

فروشنده‌ای که از انتقال سند خودداری کند، ممکن است با مشکلات قانونی مواجه شود، از جمله:

  • الزام به انتقال سند با حکم دادگاه
  • پرداخت خسارت و جریمه به خریدار
  • مسئولیت حقوقی در صورت بروز اختلافات مالکیت

5. سند زدن ماشین به نام همسر

انتقال سند خودرو به نام همسر قانونی است و نیاز به حضور همسر، مدارک هویتی و توافق رسمی دارد. در صورت نبودن سند کمپانی یا سند قبلی، مراجعه به دادگاه و ارائه مدارک مالکیت ضروری است.

6. مراحل شکایت از صاحب سند خودرو

برای شکایت از صاحب سند خودرو که از انتقال سند امتناع می‌کند:

  1. مراجعه به دادگاه یا شورای حل اختلاف
  2. ارائه مدارک خرید و مالکیت خودرو
  3. تنظیم دادخواست الزام به انتقال سند
  4. پیگیری حکم دادگاه و ثبت سند به نام خود

7. سند زدن ماشین به نام همسر نی نی سایت

در شرایط مشابه، سایت‌ها و منابع معتبر مانند نی‌نی‌سایت نیز توصیه می‌کنند که برای سند زدن به نام همسر، حضور مالک و مدارک هویتی معتبر ضروری است و اگر سند در دست مالک نباشد، مراجعه قضایی الزامی است.

8. قانون جدید انتقال سند خودرو ۱۴۰۲

بر اساس قانون جدید ۱۴۰۲، برگ سبز خودرو به عنوان سند مالکیت رسمی شناخته می‌شود و انتقال مالکیت با تعویض پلاک انجام می‌شود. با این حال، اگر سند کمپانی یا مالک قبلی در دسترس نباشد، ارائه دادخواست الزام به تنظیم سند رسمی و پیگیری قضایی همچنان راهکار قانونی است.