کارتل (کارتر) ماشین چیست؟
کارتر که در زبان عامیانه به کارتل معروف است یکی از لوازم یدکی های خودرو است که کارتل به نوعی محفظه روغن موتور گفته می شود در واقع نقش نگهبان روغن موتور را دارد کارتل مخزنی است که روغن موتور را ذخیره و خنک می کند و باعث روان کاری قطعات متحرک می شود و مانع از هدر رفتن روغن می شود به همین دلیل به این قطعه روغن دان موتور هم گفته می شود این محفظه بزرگ ترین محفظه درون موتور است
وظایف اصلی کارتل خودرو
- ذخیره سازی روغن موتور : کارتل مقدار مناسبی روغن را در خود نگه می دارد تا روغن مورد نیاز برای روان کاری قطعات تامین شود
- تأمین روغن برای مدار روانکاری: بعد از این که روغن به بخش های مختلف ارسال شد و روان کاری انجام شد روغن دوبارهدر کارتل جمع می شود تا پمپ دوباره مکش کند و به قسمت های مختلف ارسال شود
- کمک به خنککاری روغن: روغن برگشتی که دوباره به کارتل بر می گردد خیلی داغ است و کارتل با استفاده از بدنه فلزی حرارت روغن را می گیرد و به محیط ارسال می کند
- جمعآوری رسوبات و ناخالصیها: کارتل محل جمع شدن بخش زیادی از آلودگی و ذرات و رسوبات موجود در روغن است که باعث عملکرد بهتر روان کاری قطعات می شود
- محافظت از قطعات داخلی موتور: تل از بخشهای پایینی موتور، از جمله میللنگ و شاتون، در برابر ورود آب، گردوغبار و برخی آسیبهای خارجی محافظت میکند.
- نگهداری روغن هنگام خاموش بودن خودرو: زمانی که موتور خاموش است، روغن در کارتل جمع میشود و بعد از روشن شدن موتور دوباره وارد مدار روانکاری می شود.
اجزای کارتل ماشین
| بدنه کارتل | محفظه اصلی کارتل است که روغن موتور را در خود نگه میدارد و به انتقال حرارت روغن و محافظت از بخشهای پایینی موتور کمک میکند. |
| پیچ تخلیه روغن | در قسمت پایینی کارتل قرار دارد و برای تخلیه روغن موتور هنگام سرویس و تعویض روغن استفاده میشود. |
| واشر کارتل | بین کارتل و بلوک موتور قرار میگیرد و با ایجاد آببندی مناسب، از نشت روغن جلوگیری میکند. |
| سینی اتصال کارتل | بخش لبهدار اطراف کارتل است که محل قرارگیری پیچهای اتصال بوده و کارتل را به بلوک موتور متصل میکند. |
| تیغهها و صفحات داخلی | حرکت شدید و موجدار شدن روغن هنگام شتابگیری، ترمز و پیچیدن را کاهش میدهند و به حفظ روغن در محدوده مکش پمپ کمک میکنند. |
| پوشش محافظ کارتل | از بدنه کارتل در برابر برخورد سنگ، موانع، دستانداز و سطح جاده محافظت میکند. |
| مجرای تخلیه | مسیر خروج روغن موتور را هنگام تعویض روغن فراهم میکند و معمولاً پیچ تخلیه روی آن قرار دارد. |
| حسگر سطح یا دمای روغن | در برخی خودروها برای اندازهگیری سطح یا دمای روغن استفاده میشود و ممکن است روی کارتل یا در ارتباط با آن نصب شده باشد. |
علائم خرابی کارتل ماشین
- نشت روغن :یکی از مهم ترین علائم خرابی کارتل نشت روغن در هنگام خاموش بودن ماشین است
- کاهش فشار روغن : در صورت خرابی کارتل فشار روغن کاهش پیدا می کند و باعث صدای های غیر عادی در موتور می شود
- افزایش دما: اگر کارتل خراب شود روغن داغ که در کارتل جمع می شود خنک نمی شود و باعث بالا رفتن دمای موتور می شود
- صدا های غیر عادی از موتور : صدای ضربه یا جیر جیر در زیر کاپوت می تواند از نشانه های خرابی کارتل باشد
- بوی سوختن روغن یا دود آبیرنگ از اگزوز: وقتی روغن از کارتل نشت میکند و با قطعات داغ یا اگزوز برخورد میکند، ممکن است چنین بویی یا دود حس شود.
- کاهش مکرر سطح روغن موتور بدون دلیل ظاهری دیگر: یعنی پس از تعویض روغن یا پر کردن، سطح روغن بهسرعت پایین میآید. این مشکل میتواند ناشی از نشتی کارتل باشد.
بیشتر بخوانید : علتهای اصلی داغ شدن گیربکس
دلایل خرابی کارتل
- سایش و ترک خوردگی
- نشتی در محل اتصال
- فرسودگی یا خراب شدن واشر کارتل
- ضربه مستقیم یا برخورد با کف جاده
- حرارت بیش از حد
- سادگی طراحی یا نصب نامناسب
- وجود روغن بیشازحد یا کمتر از معمول
- رسوب زیاد یا روان کاری نامناسب:
انواع کارتر خودرو
کارتر خودرو علاوه بر اینکه در ابعاد مختلف و با متریالهای متفاوت ساخته میشود، دو نوع کلی دارد. در ادامه به بررسی این دو نوع میپردازیم:
1. کارتر خشک
کارتل خشک بهعنوان یک گذرگاه برای روغن موتور در نظر گرفته میشود و معمولاً در خودروهای اسپرت و مسابقهای استفاده میشود.در کارتل خشک روغن در یک مخزن جدا نگهداری می شود در این نوع سیستم پمپ های مکش و فشار جداگانه برای انتقال روغن استفاده می شود مزایای کارتل خشک شامل کنترل بهتر روغن در رانندگی مسابقهای، کاهش احتمال کمبود روغن هنگام شتاب یا زاویه زیاد و پایینتر آوردن مرکز ثقل موتور است اما در مقابل معایبی همچون هزینه و قطعات بیشتر وجود دارد و بیشتر مناسب خودروهای حرفهای است نه استفاده شهری عادی.
بیشتر بخوانید: چطور موتور ماشین را تمیز کنیم؟
2.کارتل تر
این نوع کارتل بیشتر مورد استفاده قرار می گیرد در زیر موتور قرار دارد و روغن که دوباره بر می گردد دوباره داخل کارتل قرار می گیرد این روغن به دلیل اینکه از سیستم خنک کننده و روانکاری موتور حرکت کرده است حرارت زیادی دارد چون موقع روانکاری قطعات حرارت بلوک سلیندر را گرفته و آن را خنک می کند کارتل این روغن داغ را خنک می کند و دوباره به قطعات مورد نظر ارسال می کند
علت روغن ریزی از کارتل چیست؟
نشتی روغن خودرو در اثر سوراخ شدن کارتل به دو دلیل اتفاق میافتد. ممکن است در زمان تعویض روغن، پیچ تخلیه آن بد بسته شود. در این حالت رزوه بدنه کارتل آسیب میبیند و احتمال نشتی وجود خواهد داشت. دلیل دیگر، آسیب دیدن واشر کارتل است
تعمیر یا تعویض کارتل روغن
وقتی کارتل روغن دچار ترک خوردگی میشود، دو گزینه برای انتخاب وجود دارد:
1. تعمیر کارتل: اگر امکان پیدا کردن کارتل اصلی وجود نداشته باشد، میتوانید از روشهایی مانند چسب یا جوش آلومینیوم استفاده کنید. این روشها به طور موقت از نشت روغن جلوگیری میکند تا زمانی که کارتل جدید تهیه کنید.
2. تعویض کارتل: تعویض کامل کارتل روغن بهترین گزینه برای جلوگیری از نشت بیشتر روغن و حفظ سلامت موتور است. درست است این روش هزینهبر است، اما اگر قصد دارید خودرو را برای مدت طولانی نگه دارید، این هزینه میتواند به عنوان یک سرمایهگذاری عاقلانه محسوب شود.
بیشتر بخوانید: گیرپاژ کردن موتور ماشين یا جام كردن
هزینه کارتل ماشین
هزینه کارتل ماشین به عوامل مختلفی مانند مخدل خودرو و جنس و نوع کارتل قیمت قطعه و میزان آسیب دیدگی بستگی دارداگر کارتل قابل تعمیر باشد، هزینه تعمیر معمولاً کمتر از تعویض کامل آن خواهد بود؛ اما در صورت ترک یا آسیب شدید، تعویض کارتل هزینه بیشتری دارد
جمع بندی نهایی
کارتل ماشین نقش مهمی در روانکاری خودرو دارد وظیفه اصلی آن جمع آوری روغن و گرفتن حرارت روغن است آشنایی با اجزای کارتل، انواع کارتل، علائم خرابی، دلایل آسیب و روشهای تعمیر و نگهداری به مالک خودرو کمک میکند از نشتی روغن، آسیب موتور، هزینههای ناگهانی و کاهش عمر قطعات جلوگیری کند.
بیشتر بخوانید :10 تعمیر کار برتر فوتون در ایران
سوالات متداول کارتل خودرو
بهترین چسب برای ترک کارتل روغن چیست؟
برای ترکهای جزئی کارتل میتوان از چسبهای اپوکسی مقاوم در برابر حرارت و روغن یا چسبهای مخصوص تعمیر قطعات فلزی استفاده کرد؛ اما اگر ترک بزرگ باشد یا نشتی شدید وجود داشته باشد، تعویض یا تعمیر اصولی کارتل گزینه مطمئنتری است.
علت روغنریزی پراید از سمت شاگرد چیست؟
روغنریزی از سمت شاگرد پراید میتواند دلایل مختلفی مانند خرابی واشر کارتل، شل شدن پیچ تخلیه، آسیب کارتل، خرابی کاسهنمد یا نشتی از بخشهای بالاتر موتور داشته باشد. برای تشخیص دقیق باید محل اصلی نشتی بررسی شود.
چرا روغن موتور از درب موتور بیرون میریزد؟
خرابی واشر درب سوپاپ، افزایش فشار داخل موتور، پر بودن بیش از حد روغن یا وجود مشکل در سیستم تهویه کارتل میتواند باعث خروج روغن از قسمتهای بالایی موتور شود.
آیا روغنریزی ماشین خطرناک است؟
بله. کاهش سطح روغن میتواند باعث کاهش روانکاری، افزایش اصطکاک و دمای قطعات و در موارد شدید، آسیب جدی به موتور شود. در صورت مشاهده نشتی روغن بهتر است علت آن در سریعترین زمان بررسی و برطرف شود.
کارتل روغن چیست و چه وظیفهای دارد؟
کارتل روغن محفظهای در قسمت پایینی موتور است که روغن موتور را جمعآوری و نگهداری میکند. همچنین به خنکشدن روغن و بازگشت آن به مدار روانکاری کمک میکند.
دیدگاه خود را بنویسید